O πρώην πρωθυπουργός Λουκάς Παπαδήμος άσκησε πιέσεις στην ΕΕ να κάνει σκληρές δηλώσεις για την ανάγκη τήρησης του Μνημονίου, αποκαλύπτει άρθρο-ανάλυση του πρακτορείου Reuters. Η ανάλυση εξετάζει την δύσκολη θέση που βρίσκονται οι ευρωπαίοι ηγέτες που, όπως γράφει, περπατούν σε τεντωμένο σχοινί. Προσπαθούν να ισορροπήσουν ανάμεσα στην ανάγκη να επηρρεάσουν τις πολιτικές εξελίξεις στην Ελλάδα προς μια φιλο-ευρωπαϊκή κατεύθυνση και από την άλλη να μην φανούν ότι επεμβαίνουν απροκάλυπτα στα εσωτερικά της Ελλάδας, όπως έκαναν πρόσφατα η Κριστίν Λαγκάρντ και η Άγκελα Μέρκελ.Από την πλευρά του, ο πρώη πρωθυπουργός Λουκάς Παπαδήμοςδιέψευσε μιλώντας στο Βήμα, ότι έκανε τέτοια παρέμβαση. «Δεν ζήτησα από κανέναν νά κάνει καμμία δήλωση, ούτε μίλησα με πρωτοβουλία μου με κανέναν εκείνες τις ημέρες. Κάποιοι θέλουν να δημιουργήσουν πρόβλημα» σημείωσε.
Πριν από δύο εβδομάδες, ο Βαν Ρομπάι και ο Χοζέ Μανουέλ Μπαρόζο συναντήθηκαν στο γραφείο του πρώτου για να συζητήσουν την απάντηση της Ευρώπης στην επιστολή του Αλέξη Τσίπρα που τόνιζε ότι δεν υπάρχει νομιμοποίηση του Μνημονίου και ζητούσε την επαναδιαπραγμάτευση του.
Δεδομένου ότι ο ΣΥΡΙΖΑ είχε έρθει δεύτερο στις εκλογές της 6 Μαΐου, η “απειλή” που συνιστούσε η επιστολή Τσίπρα δεν μπορούσε να αγνοηθεί. Οι δύο ευρωπαίοι ηγέτες συζήτησαν εάν και πως θα απαντήσουν.
Σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Reuters, o Μπαρόζο ήταν αρχικά υπέρ της άποψης να δοθεί απάντηση στην επιστολή Τσίπρα. Αντίθετα, ο Βαν Ρομπάι ήταν πιο επιφυλακτικός υποστηρίζοντας ότι μια τέτοια επιστολή ίσως διαρρεύσει, ή να γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης από τον Αλέξη Τσίπρα. Υπερίσχυσε η άποψη του Βαν Ρομπάι, καθώς και ο Μπαρόζο αποδέχθηκε τελικά ότι η ΕΕ δεν μπορεί να απαντά στις επιστολές αρχηγών κομμάτων.
Το επεισόδιο αυτό δείχνει, όπως σημειώνει το Reuters, την αγωνία των Ευρωπαίων να κρατήσουν μια ισορροπία μεταξύ δυο επιλογών: Να ασκήσουν επιρροή, ή ακόμη και παρέμβαση, για να αλλάξουν την ροή των πολιτικών εξελίξεων στην Ελλάδα ή να παραμείνουν αμέτοχοι διακινδυνεύοντας τις συνέπειες.
Εάν παρέμβουν θα θεωρηθεί ότι επεμβαίνουν στα εσωτερικά της Ελλάδας και ίσως ωθήσουν τους απογοητευμένους έλληνες ψηφοφόρους σε ακραίες αντιευρωπαϊκές απόψεις. Εάν κρατήσουν αποστάσεις, τότε μπορεί να κατηγορηθούν ότι “νίπτουν τα χείρας τους” , αφήνοντας ουσιαστικά την Ελλάδα να απομακρυνθεί από το ευρώ και την ΕΕ.
Η επικεφαλής του ΔΝΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, με τις απαξιωτικές για τους Έλληνες δηλώσεις της στην Guardian και το πρόσφατο τηλεφώνημα της Άγκελα Μέρκελστον Κάρολο Παπούλια με το οποίο φέρεται να του ζήτησε την διεξαγωγή δημοψηφίσματος για το ευρώ είναι παραδείγματα του κινδύνου που διατρέχουν όλοι οι ευρωπαίοι ηγέτες να θεωρηθούν ότι παρεμβαίνουν στα εσωτερικά της Ελλάδας, σημειώνει το Reuters.
H παρέμβαση Λαγκάρντ και η πρόταση Μέρκελ προκάλεσαν οργή στα ελληνικά ΜΜΕ, αντιδράσεις από όλο το πολιτικό φάσμα και ενέτειναν το αντι-γερμανικό συναίσθημα.
Το ερώτημα είναι εάν το πάθημα της Μέρκελ και της Λαγκάρντ έγινε μάθημαγια τους υπόλοιπους ευρωπαίους ηγέτες.
Το Reuters εκτιμά ότι στο υπόλοιπο διάστημα μέχρι τις εκλογές της 17ης Ιουνίου, η Ευρώπη θα ενθαρρύνει διακριτικά, χωρίς να επεμβαίνει, τις πολιτικές δυνάμεις που υποστηρίζουν το Μνημόνιο. Το μήνυμα που θα στέλνει στην Αθήνα είναι: Eαν θέλετε το ευρώ, στηρίξτε την δανειακή σύμβαση.
Πιέσεις ανάμειξης από Ελλάδα
Το πρόβλημα που αντιμετωπίζει η Ευρώπη, σημειώνει το Reuters, είναι ότι μερικές φορές υπάρχουν πιέσεις και από την Αθήνα για εξωτερική παρέμβαση στα εσωτερικά της χώρας.
Σε συνέντευξη του στην ιταλική τηλεόραση στις 11 Μαΐου, ο Μπαρόζο, ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ρωτήθηκε για την άποψη του για το σχέδιο Τσίπρα να καταγγείλει το Μνημόνιο.
“Κοιτάξτε”, απάντησε, “εάν ένα μέλος ενός κλαμπ δεν σέβεται τους κανόνες, είναι καλύτερο ότι να φεύγει, και αυτό ισχύει για κάθε οργανισμό ή ίδρυμα.”
Ακόμα κι αν δεν αναφέρθηκε συγκεκριμένα στην Ελλάδα, τα σχόλια του ελήφθησαν ως αναφορά στην Ελλάδα. Η είδηση που έκανε τον γύρο των διεθνών και ελληνικών μέσων ενημέρωσης ήταν ότι πλησιάζει η ελληνική έξοδος από το ευρώ. Πανικός επικράτησε στις χρηματοπιστωτικές αγορές, ενώ οι Έλληνες εξοργίσθηκαν.
Το Reuters αποκαλύπτει ότι ο Μπαρόζο δεν είχε πρόθεση να κάνει μια τόσο σκληρή δήλωση για την Ελλάδα. Το διεθνές πρακτορείο αποκαλύπτει, επικαλούμενο αξιωματούχο της Κομισιόν, ότι ο Μπαρόζο δέχθηκε τηλεφώνημα από τον τότε πρωθυπουργό Λουκά Παπαδήμο, ο οποίος του ζήτησε να το πράξει.
Απογοητευμένος από αδιέξοδο που είχε δημιουργηθεί στις προσπάθειες σχηματισμού κυβέρνησης συνασπισμού, ο Παπαδήμος ζήτησε από την ΕΕ να στείλει ένα δραματικό μήνυμα με την ελπίδα ότι θα αφυπνιστούν οι πολιτικοί αρχηγοί στην Ελλάδα.
“Δεν ήταν πρωτοβουλία του Μπαρόζο. Ήταν αίτημα από την Αθήνα“, είπε ο ευρωπαίος αξιωματούχος στο Reuters και πρόσθεσε: “Βεβαίως η πρωτοβουλία απέτυχε”.
Οι ευρωπαίοι ηγέτες ελπίζουν ότι μια πιο διακριτική μορφή πίεσης ίσως έχει καλύτερα αποτελέσματα, καταλήγει η ανάλυση του Reuters.